Omgevingswet: een bij uitstek complexe zaak


In 2021 treedt één van de grootste wettelijke hervormingen ooit in werking: de Omgevingswet, die de ontwikkeling en het beheer van onze fysieke leefomgeving bepaalt. Tientallen wetten en vele honderden regels over water, lucht, bodem, bouwen, natuur, cultureel erfgoed, infrastructuur, enzovoort zijn gebundeld. Bij wat we doen met onze schaarse ruimte in Nederland dienen we voortaan al deze aspecten tegelijkertijd mee te nemen.

Perspectivity-partner Jelle Troelstra heeft meegewerkt aan de totstandkoming van de wet (2011-2016). Sindsdien is hij betrokken gebleven bij de bewustwording over de wet in het land. Een van de uitdagingen voor het Rijk is dat de wet vraagt dat alle betrokken ministeries veel meer gaan samenwerken. Vele belangen op het gebied van de leefomgeving (zoals wonen, werken, ruimte, infrastructuur, energietransitie, natuur, cultuurhistorie, milieu, etc.) dienen in samenhang te worden gewogen. Het is een enorme paradigmaverschuiving. Ook voor provincies, waterschappen en gemeenten is dat het geval. De invoering is een grote operatie. Het is niet voor niets dat de inwerkingtreding van 1 juli 2019, naar 1 januari 2020 naar 1 januari 202, en door de coronacrisis wederom werd uitgesteld.

Perspectivity partner Han Rakels werd in 2018 door het Ministerie van Binnenlandse Zaken, die de coördinatie van de wet doet, gevraagd om een advies uit te brengen over het vormgeven van die veranderopgave over gedragsverandering binnen het ministerie. En de aanstelling van een nieuwe Verandermanager Rijk leidde ertoe dat sinds mei 2019 Han Rakels en Jelle Troelstra maandelijks adviessessies voeren en ondersteuning bieden.

De Perspectivity Complexity Navigator is daarbij richtinggevend. Met name op de ‘onderstroom’ wordt veel gekoerst: De harde zaken (beleid, digitalisering, vergunningenstelsel, e.d.) komen wel goed, en zijn al moeilijk genoeg, maar het creëren van nieuwe manieren van samenwerken, andere besluitvorming, en andere mindsets is een uitdaging van een totaal andere orde. Een die veel lastiger tastbaar te maken is, maar minstens zo bepalend is voor het succes van de wet.

Meer info?